Homepage Actueel Auto Vakantie Gastronomie VAB-Producten VAB-Rijschool Mijn VAB

Winterbanden en sneeuwkettingen: veilig naar de sneeuw

Het niet gebruiken van winterbanden of sneeuwkettingen in winterse omstandigheden kan in het buitenland reden zijn voor een boete, strafrechtelijke vervolging en/of (mede)aansprakelijkheid bij ongevallen. Reden daarvoor is dat het verkeer in gevaar wordt gebracht omdat zomerbanden minder grip op het wegdek hebben en de remweg langer is dan met winterbanden of sneeuwkettingen. Zomerbanden zijn eigenlijk niet geschikt om te rijden in winterse omstandigheden. De remweg is veel langer en de grip op de weg onvoldoende. Eén en ander heeft te maken met het verharden van de rubber van zodra het kouder is dan 7°C. Winterbanden hebben een andere rubbersamenstelling die langer zacht blijft, waardoor het wegcontact langer behouden blijft. Bovendien hebben winterbanden ook een zijdelingse waterafvoer.

De verplichting tot het gebruik van winterbanden of sneeuwkettingen valt onder het verkeersreglement, niet onder de technische uitrustingseisen, en gelden dus voor alle weggebruikers, ook voor toeristen.

1. Meer over winterbanden

Volgens langjarig onderzoek blijkt dat 25 tot 35% van alle aanrijdingen een gevolg is van de weersomstandigheden. In de winter is de weg altijd minder betrouwbaar dan bij warm weer. De grip van een autoband is minder dan in de zomer. Door de specifieke vorm van de winterband (er zitten meer lamellen in) wordt water onder de band beter afgevoerd en heeft de band een betere grip. Verder past een speciaal rubbermengsel (met silica) zich beter aan bij koude temperaturen en zorgt daardoor voor betere prestaties:

meer trekkracht in sneeuw
kortere remweg (wanneer een auto met winterbanden stilstaat na een noodstop bij 50 km/u heeft dezelfde auto met zomerbanden nog een snelheid van 36 km/u)
beter bochtengedrag

Een alternatief op winterbanden zijn de vierseizoensbanden, herkenbaar aan de aanduiding M+S ('Mud' en 'Snow' en met de afbeelding van een sneeuwkristal). Die kunnen het hele jaar gebruikt worden, maar ze presteren in sneeuw iets minder goed dan echte winterbanden. Winterbanden verslijten iets meer op warme dagen, maar minder op koude dagen. Winterbanden blijven hun nut behouden zolang ze een profieldiepte van 4 mm hebben. Zogenaamde all-seasons die de vermelding M+S niet dragen vallen niet onder deze regel.

Voor winterbanden geldt de 4 x 4 x 4-regel:

winterbanden op de 4 wielen
minimale profieldiepte van 4 mm (breedte zilveren rand van € 2-stuk)
maximaal 4 jaar in gebruik

Vrijwel alle bekende merken leveren winterbanden. Uit internationale tests komen Goodyear, Dunlop, Pirelli, Vredestein en Bridgestone als beste naar voren. Hou wel rekening met de snelheidsindex om in regel te zijn met de Technische Controle. Koop je winterbanden met dezelfde index als je zomerbanden, dan kan je er probleemloos een gans jaar mee rijden. Als dit niet het geval is, zal je de banden moeten stockeren tijdens de zomermaanden. Met velg gebeurt dit best liggend, zonder velg rechtopstaand. Sommige bandencentrales doen dit voor hun klanten. Hou bij je keuze ook rekening met het feit dat banden met velgen op termijn een goedkopere oplossing zijn dan zonder omdat je veel tijd bespaart bij het demonteren en monteren. Er bestaan in de handel velgbomen, waar je de banden/wielen aan kunt ophangen: erg handig en ruimtebesparend. De prijs van een M+S-winterband varieert tussen € 45 en € 85.

2. Meer over sneeuwkettingen

Sneeuwkettingen mogen net als winterbanden gebruikt worden bij winterse omstandigheden op voorwaarde dat zij geen schade toebrengen aan het wegdek. Op snelwegen zijn ze niet echt optimaal en daardoor geen echt alternatief voor winterbanden. De snelheid die je kan rijden met sneeuwkettingen ligt immers rond 50 km/u.
Sneeuwkettingen zijn in principe in alle landen toegestaan, op voorwaarde dat ze verwijderd worden wanneer ze het wegdek beschadigen. Je plaatst ze best ook op de aangedreven wielen. Op plaatsen waar sneeuw ligt, kan door verkeersborden duidelijk aangegeven worden dat je de sneeuwkettingen verplicht moet gebruiken. Als je dit niet doet en je wordt gecontroleerd door de politie, dan loop je het risico van een fikse bekeuring. Onder extreme omstandigheden kunnen sneeuwkettingen zelfs verplicht worden op de snelwegen. Die verplichtingen gelden ook voor 4x4-wagens, vrachtwagens en autocars. In tunnels is het gebruik van sneeuwkettingen verboden; het wegdek is hier immers vrij.

Advies van VAB-Reisbijstand: wil je optimaal beveiligd zijn voor je winterreis, dan is een combinatie van winterbanden en sneeuwkettingen de ideale oplossing. Kom je in het buitenland op besneeuwde bergwegen terecht, dan biedt ook de winterband geen uitkomst meer en zijn toch sneeuwkettingen (vaak wettelijk) verplicht. Neem daarom van thuis sneeuwkettingen mee. Helaas stelt VAB-Reisbijstand vaker vast dat chauffeurs niet weten hoe ze de kettingen moeten monteren of dat de kettingen de verkeerde maat hebben. Daarom enkele belangrijke tips:

Het is mogelijk dat je geen kettingen kan gebruiken (bv. laagprofielbanden) omdat er te weinig ruimte is en je door het gebruik schade zou kunnen toebrengen aan vitale onderdelen als remleidingen enz. Raadpleeg eerst het instructieboekje van de wagen. VAB-Reisbijstand moet ieder jaar wagens repatriëren die schade opliepen door het verkeerd gebruik van sneeuwkettingen.
Laat je goed informeren voor je overgaat tot aankoop want niet elke ketting past op je auto. Sneeuwkettingen moeten aangepast zijn aan de afmetingen van de band. Oude of geleende kettingen zijn daarom niet altijd bruikbaar.
Oefen thuis met het opleggen voor je vertrekt.

3. Wat met sneeuwkettingen of winterbanden in België?

Wij hebben in ons land geen specifieke regels over het gebruik van winterbanden, behalve dan voor wat betreft de Technische Controle. Als een voertuig is uitgerust met M+S-banden of winterbanden met een snelheidsindex lager dan die voorzien is door de constructeur, dan wordt de montage aanvaard van 1 oktober tot 30 april. Wel moet binnen het gezichtsveld van de bestuurder een goed leesbaar zelfklevend etiket zijn aangebracht dat de maximumsnelheid voor die M+S-banden of winterbanden vermeldt. Dit etiket moet niet noodzakelijk worden verwijderd als het voertuig later wordt uitgerust met banden met een hogere snelheidsindex. Dit kan perfect vermeden worden door de wagen te voorzien van M+S banden met dezelfde indexen als de gewone zomerbanden.

Let op: moet je tijdens de periode van 1 oktober tot 30 april naar de jaarlijkse keuring en doe je dat met winterbanden, dan is er geen probleem. Doe je dat buiten die periode, dan word je verplicht tot een herkeuring. Behalve als de bandenindex van de winterbanden identiek is aan die voorzien door de constructeur van de normale banden.
Over sneeuwkettingen vind je in de Belgische wetgeving nog minder terug. Artikel 81.4.4. van het verkeersreglement zegt: slechts bij sneeuw of ijzel mogen de banden van sneeuwkettingen voorzien worden.

4. De wetgeving in de verschillende wintersportlanden

Duitsland

Sneeuwkettingen

verplicht op plaatsen met speciale verkeersborden (blauw, rechthoekig, afbeelding band met ketting), ook als je winterbanden gebruikt
max. snelheid: 50 km/u

Winterbanden

De betreffende wettekst eist dat het voertuig het ganse jaar aangepast is aan de weersomstandigheden. De wetgeving verplicht geen winterbanden als zodanig, maar de strafrechtelijke gevolgen maken duidelijk dat in geval van besneeuwde wegen, zomerbanden niet voldoen. De sancties die de wet voorziet, maken duidelijk dat het menens is: wie niet de geschikte winteruitrusting heeft, krijgt een boete van € 20. Veroorzaak je bovendien nog verkeershinder, dan wordt de boete verhoogd tot € 40. Als je niet voldoet aan de voorschriften dan kan dit sneller leiden tot medeaansprakelijkheid voor een ongeval en tot strafrechtelijke vervolging. De overheid stelt immers dat een bestuurder met een auto zonder aangepaste uitrusting in winterse omstandigheden minder goed kan reageren op situaties en daardoor een ongeval niet kan voorkomen.

Finland

Sneeuwkettingen

toegestaan als het wegdek dit verlangt

Winterbanden

verplicht van 1 december tot 1 maart

Frankrijk

Sneeuwkettingen

verplicht op sommige bergpassen, ook voor aanhangwagens
er zijn speciale verkeersborden (blauw, rechthoekig, afbeelding band met ketting)
max. snelheid: 90 km/u

Winterbanden

Als de weersomstandigheden dit vereisen, moet men winteruitrusting gebruiken. Het speelt dan geen rol of dat winterbanden of sneeuwkettingen zijn. Rijden zonder kan leiden tot (mede)aansprakelijkheid bij ongeval.

Italië

Sneeuwkettingen

je moet sneeuwkettingen verplicht bij je hebben in het Aostadal tussen 15/10 en 15/4
let op de speciale verkeersborden (blauw, rechthoekig, afbeelding band met ketting, opschrift “Transito con catene”) die sneeuwkettingen verplichten
verplicht op sommige bergpassen

Winterbanden

Sneeuwkettingen

verplicht op plaatsen met speciale verkeersborden (blauw, rond, afbeelding band met ketting)
verboden in tunnels
aangeraden snelheid is 40 km/u

Winterbanden

Als de weersomstandigheden dit vereisen, moet men winteruitrusting gebruiken. Het speelt dan geen rol of dat winterbanden of sneeuwkettingen zijn. Beide systemen worden aanvaard. Rijden zonder kan leiden tot (mede)aansprakelijkheid bij ongeval.

Zweden

Sneeuwkettingen

Als de weersomstandigheden dit vereisen, moet men winteruitrusting gebruiken. Het speelt dan geen rol of dat winterbanden of sneeuwkettingen zijn. Rijden zonder kan leiden tot (mede)aansprakelijkheid bij ongeval.

Winterbanden

Als de weersomstandigheden dit vereisen, moet men winteruitrusting gebruiken. Het speelt dan geen rol of dat winterbanden of sneeuwkettingen zijn. Rijden zonder kan leiden tot (mede)aansprakelijkheid bij ongeval.

Zwitserland

Sneeuwkettingen

verplicht op sommige bergpassen
verboden in tunnels